STOFFENDAG

Woensdag 11 december 2019, ReeHorst, Ede

Veilig en gezond omgaan met gevaarlijke stoffen

Workshopoverzicht 2019


Hieronder vindt u het aanbod aan workshops die, verdeeld over 3 rondes, gevolgd kunnen worden tijdens de Stoffendag 2019 op 11 december. Bij uw inschrijving dient u 5 workshopvoorkeuren aan te geven die u tijdens uw bezoek zou willen volgen.

Voor elke workshop vindt u in het onderstaande overzicht wat het niveau van de workshop is (makkelijk, gemiddeld of gevorderd) en indien relevant welke achtergrondkennis verwacht wordt van deelnemers.

Zitten er teveel leuke workshops voor u tussen om uit te kiezen? Nodig dan ook een collega uit!

1 - Biocidenwetgeving: Behandelde voorwerpen en biociden

Chuchu Yu - NVZ

Voordat biociden mogen worden verkocht moeten ze aan een groot aantal eisen voldoen. Deze eisen hebben betrekking op zowel de veiligheid als op de werkzaamheid van de middelen. De eisen zijn in de Europese Unie vastgelegd in de Biocidenverordening. Alle Europese landen moeten er voor zorgen dat deze eisen nageleefd worden.

Het doel van deze workshop is om u inzicht te geven in de Biocidenverordening en de werking ervan. De cursus zal de volgende aspecten van de Biocidenverordening behandelen:

  • Inleiding Biocidenverordening
  • Werkzame stof versus biocide
  • Toelatingsvormen
  • Naleving van Artikel 95: afnemen van goedgekeurde leveranciers.

Daarnaast zal de workshop zal in beperkte mate ingaan op het toelatingstraject van en het gebruik van claims op biociden.

Niveau: makkelijk. Enige kennis van stoffenwetgeving is handig, maar de workshop begint bij de basis van de biocidenwetgeving.


2 - Chemische stoffen in Europa: Wat betekenen de REACH- en CLP-verordening voor u?

Thijs de Kort - RIVM - REACH en CLP Helpdesk

Als u chemische stoffen produceert, invoert of gebruikt, is de kans groot dat u met twee Europese verordeningen over chemische stoffen te maken heeft: REACH en CLP.

REACH gaat over de registratie, evaluatie, autorisatie en restrictie van chemische stoffen. CLP gaat over de indeling van gevaarseigenschappen, de etikettering en verpakking van chemische stoffen en mengsels. Ook als u enkel artikelen importeert of verkoopt, kunnen bepaalde REACH-verplichtingen voor u van toepassing zijn. 

In deze workshop nemen we u in vogelvlucht mee door de belangrijkste verplichtingen en rechten die u als producent, importeur en gebruiker van chemische stoffen heeft vanuit deze Europese regelgeving. Hoe zorgt u dat u uw zaken goed voor elkaar heeft en hoe kan dit uw zaken vooruit helpen?

Binnen de workshop ruimen we voldoende tijd in voor uw vragen. 

Niveau: makkelijk.


3 - Hoe kunnen Arbo & REACH beter samenwerken tot praktische instructies voor de werkplek?

Renske Beetstra (Arbo & REACH expert) - RIVM en Onno Jongerius (REACH & Arbo expert) - Jongerius Consult

REACH en ARBO zijn belangrijke wettelijke kaders om te komen tot veilig gebruik van chemische producten op de werkvloer. Ze vullen elkaar aan, maar in de praktijk worden ook knelpunten ervaren. Deze workshop geeft een overzicht van de essentie, bekende knelpunten en mogelijke oplossingsrichtingen hoe beide wettelijke kaders beter zouden kunnen samenwerken om te komen tot eenduidige, betrouwbare en praktisch bruikbare instructies op de werkplek.  

Vanuit hun eigen expertise en ervaring, geven de workshopleiders een update over recente ontwikkelingen en zullen zij met de deelnemers van gedachten wisselen over:

  • De rol van de blootstellingsscenario’s (“exposure scenario’s”) van stoffen;
  • De rol van de SUMI’s (“safe use mixture information”) van mengsels;
  • De rol van de blootstellingsbeoordeling vanuit ARBO;
  • De rol van het veiligheidsinformatieblad en werkplekinstructiekaart;
  • De optimale invulling van rollen en verantwoordelijkheden van de betrokken (keten)partijen;
  • Hoe het geheel efficiënt en effectief samen zou kunnen werken om te komen tot praktisch bruikbare instructies voor de werkplek.

Niveau: gemiddeld. Achtergrondkennis van REACH of Arbo is wenselijk.


4 - Inhalatie van sprays – dagelijks genot of bron van ellende

John van Wegen (Managing Director) - INFO CARE BV

Producten in aerosol of pompspray vormen een lastige productgroep als het gaat om de inschatting van de risico’s.

Tijdens de workshop gaan we een tamelijk lastig onderwerp op begrijpelijke wijze te lijf. Hoe verhouden sprays en de longen en luchtwegen zich tot elkaar? Wat is de rol van deeltjesgrootte en waarom? Welke factoren in producten spelen een rol om de deeltjesgrootte te beinvloeden? Als u informatie zoekt en de REACH registratiedossiers leest. Waar moet u dan opletten?

Op Europees niveau komt men niet uit de discussie of drijfgassen in spuitbussen nu wel of niet moeten worden meegeteld voor de gevaarsbeoordeling. Op het eerste oog is dat vreemd. De invalshoeken die daarbij een rol spelen zullen we proberen uit te leggen. Tijdens de workshop zal er voldoende ruimte zijn voor discussie en het stellen van vragen.

Niveau: gemiddeld. Voor iedereen die producten in spuitbus of pompspray ontwikkelt, produceert en verkoopt.


5 - Komt een inspecteur bij een bedrijf...

Inspectie SZW

Wat kunt u verwachten als er een arbo-inspecteur van Inspectie SZW bij u komt inspecteren op blootstelling aan gevaarlijke stoffen? Wat vraagt zo’n inspecteur? Hoe kijkt de inspecteur aan tegen de 4-stappen (www.zelfinspectie.nl/gevaarlijkestoffen)? Met wie praat de inspecteur? Welke zaken moet u kunnen laten zien? En wat als u het niet in orde heeft? Wat zijn dan de gevolgen? En nog meer vragen….

In deze workshop zal projectleider Stephan Segboer (Inspectie SZW) in gesprek gaan met twee inspecteurs van Inspectie SZW. U kunt aan dit gesprek deelnemen. Zodat u een indruk krijgt wat zo’n inspectie nu precies inhoudt.

Niveau: makkelijk.


6 - Kwaliteit REACH Registratiedossiers; overzicht van acties van ECHA, de Europese Commissie en de industrie

Dirk van Well - Koninklijke VNCI

REACH is een van de grootste Europese wetgevingstrajecten van de Europese Unie en bedrijven werken hard aan de implementatie ervan. Door 90.000 registraties van bijna 22.000 stoffen in te dienen, heeft de chemische industrie rechtstreeks bijgedragen aan de ontwikkeling van de meest uitgebreide database van chemicaliën in de wereld.

De afgelopen jaren zijn met enige regelmaat zorgen geuit over de kwaliteit van de gegevens in een deel van de REACH-dossiers. Naar aanleiding van deze zorgen hebben de Europese Commissie en het Europese Agentschap voor Chemische Stoffen (ECHA) in juni een actieplan gepresenteerd, gericht op betere naleving van onder andere de registratieverplichtingen. Tegelijk heeft de koepel van Europese chemische bedrijven (Cefic) ook een zevenjarig project gelanceerd , gericht op de verbetering van de kwaliteit van registratiedossiers. In deze workshop wordt een toelichting gegeven op de respectievelijke activiteiten en acties van Cefic en ECHA tussen nu en 2027.

Niveau: gevorderd.


7 - Niemand vindt ons meer leuk…hoe kan de industrie weer een beter imago krijgen

Roderik Potjer (Hoofd communicatie en public affairs) - Koninklijke VNCI

We hebben te maken met een steeds sneller veranderende wereld, toenemende versplintering van macht en politiek en burgers die de lat steeds hoger leggen. Dit zorgt voor een haast collectief gevoel van onbehagen bij grote groepen in de maatschappij en angst voor verandering. Het rationele denken en handelen van de industrie lijkt hierop niet het juiste antwoord te bieden. De vraag is: welke rol moet en kan de chemische industrie in de samenleving spelen en hoe kunnen de bedrijven en de sector weer connectie maken met die samenleving? Help jij mee dit complexe probleem op te lossen?

Niveau: makkelijk.


8 - Ook SVHC en CMR stoffen kunnen met goede maatregelen veilig worden gebruikt

Egbert Stremmelaar - ION

Het gebruik van SVHC en CMR stoffen is noodzakelijk om producten die de maakindustrie voortbrengt te voorzien van een “state of the art” oppervlaktebehandeling. Zonder een goede oppervlaktebehandeling zullen producten roesten of rotten, zien ze er niet mooi uit, of krijgen ze niet de eigenschappen die gewenst zijn.

Veel modellen die de overheid gebruikt om wet- en regelgeving te ontwikkelen gaan ervan uit dat er altijd een gezondheidsrisico is, als er SVHC/CMR stoffen gebruikt worden. Men ziet heel goed dat met goede (veiligheids)maatregelen het risico verlaagt of voorkomen kan worden. Echter tot nu toe bleef het bij een (gedeeltelijke) opsomming van maatregelen. Cijfers om het effect van die maatregelen te onderbouwen, ontbreken. Daarom worden getroffen maatregelen ook niet in de risicomodellen meegenomen.

Aan de hand van voorbeelden wordt de formule Risico = Kans x Niveau x Effect uiteengezet en wordt aangetoond dat met goede processen en de juiste maatregelen (veilige werkwijzen), er geen gezondheidsrisico hoeft te zijn. Onderwerpen die benoemd worden zijn baden (bijvoorbeeld elektrochemische processen en dompelprocessen), verfstof (bijvoorbeeld stof als gevolg van slijpen aan en stralen van chroom-6 houdende verflagen) en fijnstof (bijvoorbeeld stof als gevolg van thermisch spuiten).

Niveau: gemiddeld.


9 - Persoonlijke beschermingsmiddelen: waarom werken mensen onveilig? Zelfs wanneer ze weten dat ze dat doen?

Femke Rijpma (Application Engineer voor Persoonlijke Beschermingsmiddelen) - 3M Nederland

“Het was maar een klein klusje, ik doe het al jaren zo. Mijn collega's doen het ook zo...”. Waarom dragen mensen hun PBMs niet of slecht, zelfs wanneer ze de gevaren kennen, we ze de regels uitleggen en ze er regelmatig toolboxen erover krijgen? Wat is de achtergrond van een onveilige houding? Inzicht in de oorzaken van dit menselijke gedrag is essentieel om te kunnen komen tot echte oplossingen.

Niveau: makkelijk.


10 - PGS15: De dagelijkse praktijk en PGS15 in de Omgevingswet

Martin Kleijburg (Senior milieu adviseur vergunningen) – Royal HaskoningDHV

Martin Kleijburg is senior consultant vergunningen bij Royal HaskoningDHV, en betrokken bij bedrijven met opslag en verwerking van gevaarlijke stoffen. Vanuit die ervaring zal hij ingaan op actuele ervaringen van dagelijkse vragen in de praktijk.

Gevaarlijke stoffen in verpakking moeten worden opgeslagen in een daarvoor bestemde opslagvoorziening. Maar wat mag er in die opslagvoorziening nog meer, en wat is er niet toegestaan? Waar moet de tijdelijke opslag en werkvoorraden aan voldoen? Wat is gelijkwaardigheid en wat is gemotiveerd afwijken?
Tenslotte wordt ingegaan op de ontwikkelingen rondom de Omgevingswet in relatie tot PGS15. Waarop kunt u anticiperen?
 
Deze sessie is een presentatie en aan het einde ervan is er ruimte voor het stellen van vragen.
 
Niveau: makkelijk.

11 - Precursoren voor explosieven en Inspecties

Nationaal Coördinator Terrorismebestrijding (NCTV) en Inspectie Leefomgeving en Transport (ILenT)

Precursoren voor explosieven zijn grondstoffen die door criminelen en terroristen worden gebruikt om zelf explosieven te maken en aanslagen te plegen. Die stoffen zijn heel makkelijk te verkrijgen en worden onder andere door u aangeboden. Met aansprekende voorbeelden laat de Nationaal Coördinator Terrorismebestrijding en Veiligheid in deze workshop zien wat het effect van dergelijke aanslagmiddelen kan zijn.

Tijdens deze workshop zal worden ingegaan op wat deze wet voor uw bedrijf betekent én op welke manier u kunt bijdragen aan het voorkomen van aanslagen door terroristen en criminelen. De Inspectie Leefomgeving en Transport zal ook een toelichting geven op de manier waarop zij controleert of u voldoet aan de voorschriften van deze wet.

Inmiddels is de Europese Verordening waar de Wet precursoren voor explosieven op is gebaseerd ingrijpend gewijzigd. Die wijzigingen zijn vanaf 1 februari 2021 van kracht. Aan het eind van de workshop zal een toelichting worden gegeven wat die wijzigingen voor uw bedrijfsvoering gaan betekenen.

Niveau: gemiddeld. Meer informatie via deze link.


12 - Productnotificatie: Gevaarlijke mengsels aanmelden: hoe gaat dat vanaf 2021?

Femke Affourtit – RIVM - REACH en CLP Helpdesk

Als uw bedrijf bepaalde producten ('mengsels' met bepaalde gevaarseigenschappen) op de markt brengt, bent u wettelijk verplicht om het Nationaal Vergiftigingen Informatie Centrum (NVIC)  te informeren over o.a. de samenstelling en de toxicologische eigenschappen van het product. In januari 2021 wordt Annex VIII van de CLP Verordening van kracht en wordt de productinformatie die aangeleverd moet worden in alle EU lidstaten voortaan hetzelfde. Dit betekent dat er voor u dingen gaan veranderen.

Tijdens de workshop wordt u geïnformeerd over de consequenties van de nieuwe wetgeving voor uw bedrijf en de rol die u, het NVIC en de REACH en CLP Helpdesk daarin spelen. Wij nemen u mee door de verplichtingen vanuit Annex VIII: welke informatie moet u aanleveren? Wat moet u weten over de Unieke formule-identificatiecode (UFI) en het Europese Productindelingssysteem (EuPCS)? Uiteraard is daarbij ook voldoende ruimte om vragen te stellen. 

Niveau: gemiddeld. Basiskennis over notificatie gewenst.


13 - Stoffenwetgeving voor Cosmetica

Lonneke Jongmans - Nederlandse Cosmetica Vereniging

Voor de Arbowetgeving maakt het weinig uit in wat voor soort eindproduct een stof terecht komt, maar voor wetgeving die gaat over de veiligheid van het eindproduct maakt het alles uit. Voor veel eindproducten wordt het gebruik van stoffen geregeld door REACH en CLP. Voor cosmetica ligt dat net anders: het gebruik van stoffen in uw tandpasta, shampoo en deodorant wordt (grotendeels) geregeld door de Europese Cosmetica Verordening (1223/2009).

In deze workshop wordt uitgelegd hoe het gebruik van stoffen in cosmetica precies geregeld is, wat daarover vermeld moet worden op het etiket en hoe de veiligheid van de eindproducten gewaarborgd wordt.

Ondanks strenge wetgeving zijn er nogal wat stoffen waarvan het gebruik in cosmetica ter discussie staat. Van tijd tot tijd zijn er stoffen waarvan men stelt dat ze onveilig zouden zijn, terwijl de veiligheid van die stoffen uitgebreid onderbouwd kan worden. Ook hier wordt in de workshop aandacht aan besteed.

Niveau: makkelijk. Voor deelnemers die geïnteresseerd zijn in de afwijkende wetgeving rondom stoffen in cosmetica en persoonlijke verzorgingsproducten.


14 - Straf- en bestuursrechtelijke aansprakelijkheid van werknemers en werkgevers

Alexandra Danopoulos (Senior advocaat bestuursrecht/handhaving en sancties) en Jouko Barensen (Advocaat strafrecht/handhaving en sancties) - Ploum

‘U bent er voor verantwoordelijk dat dit uit de hand heeft kunnen lopen’

In deze workshop bespreken Alexandra en Jouko met u onder welke omstandigheden u verantwoordelijk kunt worden gehouden voor overtredingen die in uw werkomgeving hebben plaatsgevonden. Hoe ziet de handhaving op het gebied van gevaarlijke stoffen er uit? Wat kunt u doen om te voorkomen dat u in de problemen komt? Aan welke problemen moet u dan denken? Aan de hand van de praktijk beantwoorden de advocaten van Ploum al uw vragen op dit gebied.

Niveau: gemiddeld. Deelnemers worden geacht in de praktijk met gevaarlijke stoffen te werken.


15 - Van inpakken naar aanpakken: is het gebruik van ademhalingsbescherming nog aanvaardbaar?

Winni de Groot (inspecteur Arbo) en Jeroen Terwoert (specialist arbeidshygiëne) - Inspectie SZW

Heeft u wel eens gewerkt met een ademhalingsbeschermingsmasker (ABM) op? En, beviel het?

Het werken met ABM kan zwaar, warm en belastend zijn. Het kan de communicatie ernstig hinderen, en de mate van bescherming is sterk afhankelijk van het goede gedrag van de medewerkers, en van goed onderhoud.

Niet voor niets zegt de regelgeving dat het gebruik van ABM “tot het strikt noodzakelijke” beperkt moet blijven. Maar in welke situaties is het gebruik eigenlijk “strikt noodzakelijk”? En in welke gevallen zouden technische maatregelen de voorkeur moeten krijgen?

Zeker bij kankerverwekkende stoffen geldt, dat het uiterste gedaan moet worden om de blootstelling met technische maatregelen zo ver mogelijk terug te dringen.

Aan de hand van concrete situaties gaan we het gesprek aan. Wat zijn uw ervaringen? Hoe pakt u het aan in uw bedrijf? Zijn we het eens over de keuze: Inpakken of Aanpakken?

Niveau: gemiddeld. Bedoeld voor deelnemers met enige kennis van blootstelling aan stoffen, en enig inzicht in de haalbaarheid van technische maatregelen om deze blootstelling te beperken.


16 - Veilig op weg naar de Omgevingswet

Simone van Dijk (Leading professional Omgevingsveiligheid) en Jean-Marc Abbing (Senior adviseur stoffen) - Royal HaskoningDHV

In 2021 treedt de Omgevingswet in werking. Parallel daaraan wordt het externe veiligheidsbeleid vernieuwd: omgevingsveiligheid. Dit betekent dat er het nodige verandert voor u als bedrijf. Zo worden o.a. eventuele effecten van een calamiteit beter inzichtelijk voor burgers. In deze workshop nemen wij u in vogelvlucht mee in deze veranderingen. Ook gaan wij er samen met u mee aan de slag. U ervaart wat er verandert. Verder krijgt u handvatten mee voor wat u nu al kunt doen om uw bedrijfsbelangen op het gebied van omgevingsveiligheid zo goed mogelijk onder de aandacht van uw gemeente te brengen en geborgd te krijgen. Ook besteden wij aandacht aan de relatie met de ZZS-discussie.

Niveau: gemiddeld. Van deelnemers wordt verwacht dat zij op hoofdlijnen bekend zijn met externe veiligheid en regelgeving rondom gevaarlijke stoffen.


17 - Vervanging van gevaarlijke stoffen voor een veiliger alternatief: wat kunt u doen?

Margaret Wouters – RIVM - REACH en CLP Helpdesk

Substitutie is het vervangen van gevaarlijke stoffen (en processen waarbij deze worden gebruikt) voor veiligere alternatieven. Denk niet dat alleen producenten van chemische stoffen hier invloed op hebben. Ook als (eind)gebruiker van chemische stoffen en mengsels kunt u het verschil maken!

In deze workshop gaan we graag met u in gesprek over wat u kunt doen om gevaarlijke stoffen te vervangen voor veiligere alternatieven. Wat zijn de voordelen voor u? Wat zijn goede voorbeelden? Hoe kunt u zich oriënteren op uw mogelijkheden en welke hulpmiddelen zijn daarvoor beschikbaar?

Maar om u goed te kunnen ondersteunen horen wij ook graag wat uw ervaringen zijn, wat u nodig heeft en welke vragen u heeft. Bereidt u zich dus voor op een workshop om zelf aan mee te doen!

Niveau: gemiddeld.


18 - Vrijstellingen in het vervoer: maak jij al optimaal gebruik van (ADR) vrijstellingen?

Jurgen Spanjers (Docent en veiligheidsadviseur) - Special Cargo College

Het ADR kent een aantal regelingen voor vrijstelling. Met een vrijstelling kunnen gevaarlijke stoffen worden vervoerd zonder dat alle ADR-voorschriften van toepassing zijn. Van welke vrijstelling een organisatie gebruik kan maken, hangt af van een aantal factoren: om welke gevaarlijke stoffen gaat het, de hoeveelheid gevaarlijke stoffen per verpakking en het totaal.

Weet jij welke vrijstellingen van het ADR het meest worden gebruikt? Ken jij de 1000-punten regeling en weet jij wat dat precies inhoudt? En hoe zit het met de vrijstelling lithium batterijen, gelimiteerd of vrijgestelde hoeveelheden? Docent Jurgen Spanjers, van Special Cargo College maakt je in deze workshop wegwijs in de specifieke voorwaarden behorende bij de ADR-vrijstelling.

Deze workshop is relevant voor iedereen die gevaarlijke stoffen vervoert en meer kennis wil op doen van de ADR-vrijstellingen en bijbehorende voorwaarden.

Niveau: gemiddeld. Enige achtergrondkennis van het ADR is gewenst.


19 - Wegwijzer Gevaarlijke Stoffen - van beoordeling tot borging

TNO

De wegwijzer Gevaarlijke Stoffen is een digitaal hulpmiddel dat ondersteuning biedt bij het creëren van een gezonde en veilige werksituatie. Dat kan bijvoorbeeld door de ontwikkeling van een nieuwe veilige werkwijze. Als u weet of vermoedt dat medewerkers te maken hebben met gevaarlijke stoffen, kunt u met het doorlopen van 5 stappen de gevaren in kaart brengen en een plan opstellen om knelpunten op te pakken.

Door te klikken op de vraag die bij uw bedrijf speelt kan de voor u relevante informatie worden verzameld: wie nieuw is met het onderwerp, kan de wegwijzer van voor tot achter doorlezen. En wie al meer weet kan direct doorklikken naar het betreffende hoofdstuk.

In deze workshop gaan we graag in gesprek over hoe de Wegwijzer Gevaarlijke Stoffen u kan helpen binnen uw bedrijf om gezond en veilig om te gaan met gevaarlijke stoffen.

En daar eindigt deze workshop niet mee. Graag vragen we u de Wegwijzer na de bijeenkomst te gaan implementeren in uw bedrijf en uw ervaringen te delen met anderen in een workshop die in maart of april 2020 plaats zal vinden.  

Meer weten? Ga naar http://www.rie.nl/wegwijzer-helpt-bedrijven-veilig-te-werken-met-gevaarlijke-stoffen/

Niveau: gemiddeld.


20 - ZZS in de praktijk: hoe zorgwekkend zijn uw emissies?

Albert Brouwer (Adviseur luchtverontreiniging, luchtkwaliteit en depositie) en Hielke van den Berg (Adviseur waterkwaliteit) - Tauw

In de workshop worden deelnemers op de hoogte gebracht van de huidige wetgeving rondom ZZS en welke verplichtingen daaruit voortvloeien voor bedrijven. Het uitgangspunt is een korte uitleg over de herkomst van het thema ZZS en een duiding van de juridische kaders die relevant zijn voor de emissies van ZZS naar water en lucht. Daarna wordt apart voor de compartimenten Lucht en Water aangegeven welke verplichtingen er bestaan voor industriële bedrijven en wat verwacht mag worden van zowel de overheid als de bedrijven zelf.

Aan het einde van de workshop hebben deelnemers een overzicht gekregen van de regels waar hun bedrijf aan moet voldoen en weten ze ook waar deze regels vandaan komen en hoe eraan voldaan kan worden.

Niveau: gemiddeld. Van deelnemers wordt verwacht dat ze beschikken over basiskennis over milieuvergunningen en bekend zijn met termen als Activiteitenbesluit, BREF documenten.


21 - Waarzitwatin.nl: informatie over chemische stoffen in dagelijkse producten

Hester Hendriks - RIVM

Alle producten die je als consument in en om huis gebruikt bevatten chemische stoffen. Tegelijkertijd is er veel uiteenlopende informatie over chemische stoffen beschikbaar. Vaak is het moeilijk om de zin van de onzin te onderscheiden. Daarom is de nieuwe website waarzitwatin.nl opgericht, een initiatief van het ministerie van VWS, het RIVM en VeiligheidNL. Consumenten kunnen hier opzoeken hoe ze op een juiste manier met chemische stoffen kunnen omgaan die zitten in alledaagse producten. Tijdens deze workshop zal Hester Hendriks verder ingaan op de totstandkoming van deze website en de informatie die hier te vinden is.

Niveau: makkelijk.